Bài giảng Luyện từ và câu Lớp 5 - Tuần 9 - Bài: Mở rộng vốn từ "Thiên nhiên" - Năm học 2016-2017

ín mát mẻ và dễ chịu.Tôi nói với các em: 
 - Các em hãy nhìn lên bầu trời mà xem .Mùa hè, nó rất nóng và cháy lên những tia sáng của ngọn lửa. Còn bây giờ bầu trời thế nào? Hãy suy nghĩ và chọn những từ ngữ thích hợp để miêu tả nó. 
Bọn trẻ nhìn lên bầu trời và suy nghĩ. Sau vài phút, một em nói : 
 - Bầu trời xanh như mặt nước mệt mỏi trong ao . 
 - Vì sao mặt nước lại mệt mỏi ? – Tôi hỏi lại . 
 - Thưa thầy, mùa hè, nước dạo chơi cùng những làn sóng. Mùa thu, nó mệt và đứng lại với màu xanh nhạt. Nó mệt mỏi ! 
Những em khác tiếp tục nói : 
- Bầu trời được rửa mặt sau cơn mưa . 
- Bầu trời xanh biếc. 
Cô bé Va –li –a nhỏ nhắn đứng trầm ngâm một chỗ. Tôi hỏi : 
- Còn Va-li-a, vì sao em im lặng thế ? 
- Em muốn nói bằng những từ ngữ của mình. 
Em đã tìm được câu nào chưa ? 
- Bầu trời dịu dàng – Va-li-a khẽ nói và mỉm cười . 
 Sau đó, mỗi em đều muốn nói về bầu trời bằng từ ngữ của riêng mình: 
- Bầu trời buồn bã. Những đám mây xám đang từ phương bắc trôi tới . 
- Bầu trời trầm ngâm. Nó nhớ đến tiếng hót của bầy chim sơn ca. 
- Bầu trời ghé sát mặt đất. Mùa hè, nó cao hơn và có những con chim én bay liệng. Còn bây giờ chẳng có chim én nữa, vì thế bầu trời cúi xuống lắng nghe để tìm xem chim én đang 
ở trong bụi cây hay ở nơi nào. 
8 
Luyện từ và câu: MỞ RỘNG VỐN TỪ: THIÊN NHIÊN  
Bài 1 : Đọc mẩu chuyện sau: 
 Bầu trời mùa thu 
SGK/88 
Bài 2 : Tìm những từ ngữ tả bầu trời trong mẩu chuyện 
nêu trên. Những từ ngữ nào thể hiện sự so sánh ? Những từ ngữ nào thể hiện sự nhân hóa ? 
9 
Luyện từ và câu: MỞ RỘNG VỐN TỪ: THIÊN NHIÊN  
SGK/88 
 Bài 2 : Tìm những từ ngữ tả bầu trời trong mẩu chuyện nêu trên. Những từ ngữ nào thể hiện sự so sánh? Những từ ngữ nào thể hiện sự nhân hóa ? 
10 
 BẦU TRỜI MÙA THU 
Tôi cùng bọn tr ẻ đi ra cánh đ ồ ng. Bu ổ i sáng tháng chín mát mẻ và d ễ chịu.Tôi nói v ớ i các em : 
 - Các em hãy nhìn lên b ầ u trời mà xem. Mùa hè, nó r ấ t nóng và cháy lên nh ữ ng tia sáng của ngọn lửa. Còn bây giờ bầu trời thế nào? Hãy suy nghĩ và chọn những từ ngữ thích hợp để miêu tả nó . 
Bọn trẻ nhìn lên bầu trời và suy nghĩ. Sau vài phút, một em nói : 
 - Bầu trời xanh như m ặ t nư ớ c m ệ t m ỏ i trong ao . 
 - Vì sao mặt nước l ạ i mệt m ỏ i ? – Tôi hỏi lại. 
 - Thưa thầy, mùa hè, nước dạo chơi cùng những làn sóng. Mùa thu, nó mệt và đứng lại với màu xanh nhạt. Nó mệt mỏi ! 
Những em khác tiếp tục nói : 
 - Bầu tr ờ i đư ợ c r ử a mặt sau cơn mưa. 
 - Bầu trời xanh bi ế c . 
Cô bé Va –li –a nhỏ nhắn đứng trầm ngâm một ch ỗ . Tôi hỏi : 
 - Còn Va-li-a, vì sao em im lặ ng thế? 
 - Em muốn nói bằng những từ ngữ của mình. 
 - Em đã tìm đư ợ c câu nào chưa ? 
 - B ầ u trời dịu dàng – Va-li-a khẽ nói và mỉm cư ờ i. 
 Sau đó, mỗi em đều muốn nói về bầu trời bằng từ ngữ của riêng mình: 
 - Bầu trời buồn bã. Những đám mây xám đang từ phương bắc trôi tới . 
 - Bầu trời trầm ngâm. Nó nhớ đến tiếng hót của bầy chim sơn ca. 
 - B ầ u trời ghé sát m ặ t đ ấ t. Mùa hè, nó cao hơn và có nh ữ ng con chim én bay li ệ ng. Còn bây giờ ch ẳ ng có chim én n ữ a, vì th ế b ầ u trời cúi xu ố ng l ắ ng nghe đ ể tìm xem chim én đang 
ở trong bụi cây hay ở nơi nào. 
xanh như mặt nước mệt mỏi trong ao 
được rửa mặt sau cơn mưa 
xanh biếc 
dịu dàng 
buồn bã 
trầm ngâm nhớ tiếng hót của bầy chim sơn ca 
ghé sát mặt đất 
cao hơn 
cúi xuống lắng nghe để tìm xem chim én đang bay ở bụi cây hay ở nơi nào 
rất nóng và cháy lên những tia sáng của ngọn lửa 
Bầu trời 
(so sánh) 
(nhân hóa) 
(nhân hóa) 
 (nhân hóa) 
(nhân hóa) 
(nhân hóa) 
(nhân hóa) 
Luyện từ và câu MỞ RỘNG VỐN TỪ: THIÊN NHIÊN 
12 
Bài tập 3 : Dựa theo cách dùng từ ngữ ở mẩu chuyện nêu trên, viết một đoạn văn khoảng 5 câu tả một cảnh đẹp của quê em hoặc nơi em ở. 
Luyện từ và câu MỞ RỘNG VỐN TỪ: THIÊN NHIÊN 
13 
Bài tập 3 : Dựa theo cách dùng từ ngữ ở mẩu chuyện nêu trên, viết một đoạn văn khoảng 5 câu tả một cảnh đẹp của quê em hoặc nơi em ở . 
Luyện từ và câu MỞ RỘNG VỐN TỪ: THIÊN NHIÊN 
14 
Luyện từ và câu